R – KOMPLEX ETKİSİ: (İLKEL BEYİN)
Neden bazen akıllı insanlar saçma sapan seçimler yapar?
İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra dünyadaki bir çok sosyal bilimcinin beynini bu konuyla ilgili bir soru kemiriyordu:
🔸 Kant,
🔸 Hegel,
🔸 Schopenhauer,
Gibi büyük filozofları…
Goethe, gibi büyük yazarları…
Wagner, gibi büyük bestecileri…
Çıkarmış bir Alman ulusu, nasıl olur da Hitler gibi bir delinin peşinden gidip 20 milyondan fazla insanın ölmesine neden oldu?
Hitler, “mühendis kafalı”;
Olmalarıyla ünlü, Almanlara ne yapmıştır?
Mantıklı insanların mantıksızlaşmaya başlamasına neden olan neydi?
Uzun süren, araştırmalarla cevabın bazı parçaları keşfedildi.
Almanların beyninde “R-Kompleks” baskın hale getirilmişti.
İlkel – sürüngen beyin.
Peki, bunun metodu neydi?
Sosyal psikoloji araştırmalarına göre;
Bir insanın beyininin R-kompleks seviyesine indirgemenin en iyi yolu;
Onu, bir gruba dahil etmekti.
İç bağları, sıkı bir grup içinde;
Kişi aklı ihalesi yoluyla mantığını kullanmaktan vazgeçebiliyordu.
Bu amaçla, kullanılan ikinci yol;
Kitleleri korku, kültüründe yaşatmaktı.
Eğer, bir banka şubesinde;
Havaya, bir el ateş ederseniz.
Eğitim seviyeleri, ne olursa olsun oradaki herkesin beynini;
Bir saniyede sürüngen seviyesine indirirsiniz..!
Aynı şekilde, korkuya dayalı politik propaganda ile kitleler;
“R-kompleks”, seviyesine indirilebiliyor.
Bu siyasi stratejide, 3-(D) çok önemlidir;
1- D üşman göster…
2- D ayanışma, duygusunu kışkırt…
3- D üşündürme..!
Sürekli çatışma çıkar ki;
Taraftarların, düşünemesinler..!
İnsanların, mantığına değil;
İçgüdülerine hitap et..!
Kitleler bu tip, liderlerde ne buluyorlar?
En önemli, açıklamalardan biri;
“Özdeşlik kurma” psikolojisiydi…
Kendi hayatında;
🔸 Yenik,
🔸 Ezik,
🔸 Kompleksli kişiler,
Bu tür gücü ve otoriteyi;
Temsil eden, liderler üzerinden…
Kendilerini, ezen kocalarından…
Patronlarından…
Üst sınıftan, intikam alıyorlardı…
R-komplekse hitap eden liderlerin en büyük sırrı;
Kendisini bir intikam, aracı olarak sunmalarıydı.
Kaybedenlere, oynayarak kazanıyorlardı!
Kimliklerini bir düşmana göre konumlandırıyorlardı.
Mesajları hep şöyleydi;
“Ben de senin gibiyim ama senin olmadığın bir yerdeyim, bana güç ver nefret ettiğin herkesin canını okuyayım..!”
Bir toplum, ne kadar az gelişmiş ise ilkel beyin R-Kompleks;
Baskın karakterlerin, o kadar etkin olacağını tahmin edebiliriz.
Aynı şekilde, bir insan ne kadar çok kendini geliştirirse;
“R-Kompleks,”. davranışlarını o oranda kontrol edebilecektir.
Aile ve grup içindeki çatışmaların geniş ölçekli bir versiyonu sosyal alanda görülür.
İnsan, beyninde olduğu gibi;
Toplumsal hayatta da bazen İlkel beyin R-Kompleks hakim olur.
Böyle dönemlerde, Max Horkheimer’in deyişiyle kitlesel;
“Akıl tutulması” yaşanır.
S O N U Ç
R-Kompleks (Sürüngen Beyin), insan beyninin en ilkel kısmıdır.
▪️Korku,
▪️Hayatta kalma,
▪️Aidiyet,
▪️Güç arayışı gibi,
Temel içgüdüleri yönetir.
Adolf Hitler, Alman halkını ikna etmek ve manipüle etmek için mantığa değil, doğrudan bu sürüngen beynin ilkel korkularına ve arzularına hitap etmiştir.
Psikolojik mekanizmayı, manipülasyonu kitlelerin nasıl ikna edildiğini özetleyen kısa ve bilge sözler (özdeyişler):
*
“Mantık insanları düşündürür, sürüngen beyin ise harekete geçirir. Hitler, Alman halkına argümanlar sunmadı; onların en ilkel hayatta kalma korkularını besledi.”
*
“Korku, R-Kompleks’in en güçlü yakıtıdır. Korkutulan bir toplum, özgürlüğünü tek bir ‘kurtarıcıya’ teslim etmeye hazırdır.”
*
“Sürüngen beyin ‘biz ve onlar’ ayrımıyla beslenir. Hitler, halkı ortak bir düşmana karşı birleştirerek mantığı tamamen devre dışı bıraktı.”
*
“Büyük kitleleri ikna etmek rasyonel akılla değil, ilkel dürtülerle mümkündür. Güç, koruma ve aidiyet vaadi, her türlü ideolojinin önündeki kilidi açar.”
*
BİR TOPLUMU MANİPÜLE ETMEK İSTİYORSUNUZ
ONLARIN ENTELEKTÜEL ZEKASINA DEĞİL
İÇGÜDÜSEL KORKULARINA HİTAP EDEN
SÜRÜNGEN BEYİN ASLA SORGULAMAZ
SADECE İTAAT EDER VEYA SALDIRIR…
Turan ÇATAL
Araştırmacı Gazeteci-Yazar
EGEDE YAŞAM ::: Özgür İnternet Gazetesi
Halkın ve Sadece Haklının Yanında…
YAŞASIN CUMHURİYET…
MUSTAFA KEMAL’İN ASKERLERİYİZ…
NE MUTLU TÜRKÜM DİYENE…