BAHRİYE ÜÇOK
Bir insanın adını bir;
🔸 Caddeye,
🔸 Parka,
🔸 Okula vermek,
Onu hatırlamak için, yeterli değil…
O tabelanın üzerindeki insanın kim olduğunu da bilmek gerekir…
1919 yılında, Trabzon’da doğdu.
Çocukluğu, Ordu’da geçti…
Kandilli, Kız Lisesi’ni bitirdi.
Ardından, Ankara Üniversitesi;
Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi’nde Ortaçağ Türk-İslam Tarihi okudu.
Yetmedi…
Bir kapıdan, tarihe girerken…
Diğerinden, müziğe çıktı…
Aynı yıllarda, Devlet Konservatuvarı Opera Bölümü’nü bitirdi.
Sonra, 11 yıl öğretmenlik yaptı.
Samsun ve Ankara’da;
Çocuklara, tarih ve coğrafya anlattı.
Ankara Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi’ne geçti.
Ve…
Fakültenin ilk kadın, öğretim üyesi oldu.
🔹 Arapça biliyordu…
🔹 Farsça biliyordu.
🔹 İslam tarihini,
Kaynaklarından okuyordu.
1957’de doktor, 1964’te doçent oldu.
Onun meselesi, dinle kavga etmek değildi.
İnanç ile aklın birbirine;
Düşman, olmadığını savunuyordu.
Kur’anı çağın koşullarıyla birlikte yorumluyor;
Dinin siyasal bir araca dönüştürülmesine karşı çıkıyordu.
Ve söyledikleri, bazılarını rahatsız etti.
1960’lardan itibaren, tehditler başladı…
Cumhuriyet Senatosu’na girdi.
CHP’ye katıldı.
12 Eylül sonrasında, Halkçı Parti kurucuları arasında yer aldı.
Ordu milletvekili seçildi.
Daha sonra SHP’ye geçti.
Ve ölümünden, yalnızca haftalar önce Parti Meclisi’ne seçildi.
Bilgiyi;
💢 Sokağa,
💢 Meclis’e,
💢 Televizyon ekranına,
Taşıdı…
1988’de TRT’de, başörtüsü üzerine yaptığı açıklamaların ardından;
Telefonlar, yeniden çalmaya başladı…
1990’a gelindiğinde Türkiye karanlık günlerden geçiyordu.
📖 Muammer Aksoy,
📖 Çetin Emeç,
Öldürülmüştü…
Bahriye Üçok’un, adı da tehditlerin içinde dolaşıyordu.
Ve 5 Ekim’de evine bir kargo ihbarnamesi geldi.
Ertesi gün kızı, Kumru gidip paketi aldı.
Küçük bir kitap paketiydi.
Eve getirdi…
Bahriye Üçok, Paketi açmaya çalışırken bir tuhaflık sezdi.
Kızına, uzak durmasını söyledi.
Sonra…
Büyük bir patlama duyuldu.
Kitap görüntüsü verilmiş paketin içine bomba yerleştirilmişti.
6 Ekim 1990’da, 71 yaşında katledildi…
Ardında, yetiştirdiği öğrencileri…
Kadınlara , açtığı akademik yolu…
Laik Cumhuriyet için verdiği mücadeleyi…
Ve tehditlere rağmen geri çekilmeyen cesur bir aydının izini bıraktı…
Anısına, rahmetle ve saygıyla…
Bahriye Üçok
Doğum: 10 Mayıs 1919, Trabzon
Ölüm…: 06 Ekim 1990, Ankara,
Türk tarihçi, ilahiyatçı ve siyasetçidir.
Türkiye’nin ilk kadın ilahiyatçısı olan Üçok;
Türkiye’de İslam tarihi, İslam’da kadınların yeri ve laiklik gibi konular üzerine çalışmalar yürüttü ve çeşitli kitaplar yayımladı.
Siyasete girdiği 1971 yılından itibaren 1990 yılına kadar cumhuriyet senatörlüğü, milletvekilliği gibi görevler üstlendi.
Aktif siyaset yaptığı dönemde hem mecliste hem de senatoda laiklik, irtica ve Türkiye’deki dinî konularla ilgili konuşmalar yaptı ve çözüm önerileri sundu.
Bahriye Üçok’un ölümünün ardından;
▪️Uğur Mumcu,
▪️Ahmet Taner Kışlalı,
▪️Muammer Aksoy,
Suikastları benzer olaylar için “Umut Davası” olarak bilinen yargılama süreci başladı.
Ölümüyle bağlantılı bu davada Türkiye’de aydın cinayetleri ve tehditlerinin tehlikesi vurgulandı.
Üçok’un İslam üzerine yayımladığı akademik eserler, Türkiye’de;
▪️Laikliğin,
▪️Demokrasinin,
▪️Kadın haklarının,
Korunmasına yönelik çalışmaları ile kendisinin Türkiye’de;
“Laikliğin Savunucusu İlahiyatçı” lakabıyla ile tanınmasını sağladı.
Türkiye’deki kadınların toplumsal ve siyasi hayata katılımını laiklik ilkesinin korunması için katkıları;
Günümüzde de çeşitli kesimlerden halen destek görmeye devam ediyor.
Turan ÇATAL
Araştırmacı Gazeteci-Yazar
EGEDE YAŞAM ::: Özgür İnternet Gazetesi
Halkın ve Sadece Haklının Yanında…
YAŞASIN CUMHURİYET…
MUSTAFA KEMAL’İN ASKERLERİYİZ…
NE MUTLU TÜRKÜM DİYENE…