” DEMOKRASİ “, ” MONARŞİ ” ,” ARİSTOKRASİ “

Filozof Aristoteles’e göre bir devleti yönetmenin üç temel yolu vardır;

Bir kişinin, yönetimi olan “monarşi”,

Seçkin ve ehil insanların yönetimi olan “aristokrasi”,

Ve halkın yönetime katıldığı “demokrasi”.

Ancak, onun dikkat çektiği nokta, yönetim biçiminden daha önemli bir meseleydi;

Gücün “hangi amaçla” kullanıldığı…

Çünkü hiçbir sistem kendi başına “kusursuz” değildir.

*

Bir kral halkın iyiliğini gözetiyorsa “monarşi” faydalı olabilir;

Fakat yalnızca kendi çıkarını düşünmeye başladığında yönetim “tiranlığa” dönüşür.

*

Aristokrasi,  “bilgeliğin ve liyakatin” yönetimi olabilir;

Ancak zengin ve ayrıcalıklı bir grubun çıkarlarını korumaya başladığında “oligarşiye” dönüşür.

*

Demokrasi de halkın, ortak yararını gözettiği sürece “değer” taşır;

Fakat duyguların, popülizmin ve kitleleri manipüle eden söylemlerin etkisine isteyerek girerse, “halk avcılığına” dönüşür.

*

Aristoteles’in, asıl uyarısı şudur;

Bir toplumu kurtaran şey yalnızca kurduğu “sistem” değildir.

En iyi görünen düzen bile “yanlış insanların” elinde bozulabilir;

Kusurlu görünen bir düzen ise “erdemli insanların” elinde uzun süre ayakta kalabilir.

Bu yüzden siyaset yalnızca “kurumlar meselesi” değil;

Aynı zamanda “karakter” meselesidir.

Yasalar ne kadar güçlü olursa olsun, onları uygulayan insanların “ahlakı” zayıfsa toplumun dengesi de uzun süre korunamaz.

Çünkü devletleri ayakta tutan şey sadece “güç” değil;

Gücün “adaletle” sınırlandırılmasıdır…

İşte monarşi, aristokrasi ve demokrasi gibi yönetim biçimlerinde gücün adaletle sınırlandırılması gerekliliğini vurgulayan kısa ve bilge sözler;

ADALETİN  OLMADIĞI YERDE,
GÜÇ
ZORBALIĞA DÖNÜŞÜR…

Turan ÇATAL
Araştırmacı Gazeteci-Yazar

EGEDE YAŞAM  :::  Özgür İnternet Gazetesi

Halkın ve Sadece Haklının Yanında…

YAŞASIN CUMHURİYET…

MUSTAFA KEMAL’İN ASKERLERİYİZ…

NE MUTLU TÜRKÜM DİYENE…