BİLGİ İLE CEHALET ARASINDAKİ SINIRI FARK ETMEK

Felsefe, gelişigüzel değil;

Belirli bir sistem, mantık ve tutarlılık içinde düşünmeyi ve sorgulamayı gerektiren bir zihinsel disiplindir.

Felsefe, insana hayatın bir “okul” kendisinin ise bu okulda sürekli öğrenen bir “öğrenci” olduğunu hatırlatan bir yaşam pratiğidir.

Felsefe, bildiklerimizi ve bilmediklerimizi sorgulamamızı ister;

Böylece zihinsel konfor alanımızı terk eder, bilgi ile cehalet arasındaki sınırı fark ederiz.

Sorgulayan Bilincin Engelleri

🫟 Zihinsel konfor;

İnsan zihni çoğu zaman en az çaba gerektiren düşünceyi seçerek bir konfor alanı oluşturur;

Bu alan, sorgulamadan kabullenmeyi mümkün kılar.

Hakikatle yüzleşmek bu konforu bozar, düşünceyi sarsar ve yeniden düşünmeyi zorunlu kılar;

Bu nedenle insan çoğu zaman doğruyu değil, iyi hissettiren düşünceleri tercih eder.

Oysa felsefe rahatsız eder, kesinlikleri sorgular ve zihni konfor alanının dışına çıkmaya zorlar.

🫟 Güç;

Gücü elinde tutanlar, özellikle otokratik sistemler, sorgulamayan;

İtaat eden ve uyum gösteren bir toplum ister.

Sorgulamayan ve itiraz etmeyen bir bilinç inşa etmek için eğitim dizayn edilir;

İnanç alanı yönlendirilir, ideolojik çerçeveler daraltılır ve normlar yeniden tanımlanır.

Böylece felsefi bilinç, sistematik biçimde zayıflatılır ya da marjinalleştirilir.

🫟 Dogmatik Tahakküm;

Dogmatik inanç ve ideolojiler, kendi “hakikatlerini” sorgulanamaz ve mutlak doğrular olarak dayatır.

Bu yapı, bireyin yalnızca ne düşüneceğini değil, kim olacağını da belirler; varoluşunu ve kimliğini bu hazır kabuller üzerine kurmasını ister.

Bu nedenle sorgulama bir düşünme faaliyeti olmaktan çıkar, doğrudan bir tehdit hâline gelir.

Tam da bu yüzden felsefe bu yapılar tarafından tolere edilmez;

Ya görünmez kılınır, ya da etkisizleştirilir…

🫟Dijital kafes kültürü;

“Dijital kafes”, etrafı ekranlarla çevrili bir ekran alanıdır;

🔸 Hız,
🔸 Tüketim,
🔸 Dikkat dağınıklığı,

Üzerine kuruludur…

İnsan, neyi düşüneceğinden çok neyi tüketeceğine göre yönlendirilir.

Bu yapı, derin düşünmeyi zayıflatır;

Yüzeyselliği, alışkanlığa dönüştürür.

Böylece;

🔹 Zaman,
🔹 Sabır,
🔹 Derinlik,

Gerektiren “felsefe” giderek etkisini kaybeder.

🫟 Kapitalizm ve düşünce

Kapitalizmde düşünce, kâr ve başarı üreten bir “pazar ürününe” indirgenir.

Bir fikrin değeri, hakikate yakınlığıyla değil;

Ne kadar hızlı sermayeye çevrilebildiğiyle ölçülür.

Oysa düşünce, doğası gereği hakikati arar.

Sistem ise, onu bu özünden koparıp düzeni meşrulaştıran araca dönüştürür.

Böylece, düşünce özgürlüğünü yitirir;

💢 Hız,
💢 Kâr,
💢 Başarı,

Ölçüt hâline gelirken hakikat ve derinlik geri plana itilir.

Böylece felsefenin alanı daralır.

BAŞKALARININ DÜŞÜNCELERİNE GÖRE YAŞAYAN BİRİ
ASLA KENDİ HAYATINI YAŞAYAMAZ
Epiktetos

Turan ÇATAL
Araştırmacı Gazeteci-Yazar

EGEDE YAŞAM  :::  Özgür İnternet Gazetesi

Halkın ve Sadece Haklının Yanında…

YAŞASIN CUMHURİYET…

MUSTAFA KEMAL’İN ASKERLERİYİZ…

NE MUTLU TÜRKÜM DİYENE…